Hoe maak je een zorginstelling CO2-neutraal?

Ziekenhuizen en woonzorgcentra verbruiken veel energie. En naarmate ze uitbreiden, stijgen ook hun energiebehoeften. Toch laat deze studie zien dat ze dankzij innovatie kunnen evolueren naar een koolstofneutrale omgeving.

19/06/2020 -
Valentine S.
Marketing expert Energy Efficiency

Kan een ziekenhuis in de toekomst CO2-neutraal functioneren? Ondanks de grote behoeften aan verwarming, sanitair warm water en koeling, die er altijd zullen zijn? Het antwoord luidt “ja”. De milieu-impact van zorginstellingen verlagen en ze laten evolueren naar koolstofneutrale gebouwen zijn haalbare doelstellingen als aan deze 4 kernvoorwaarden wordt voldaan:

  • duurzaam bouwen of renoveren;
  • milieuvriendelijk koelen;
  • minder energieverslindende uitrusting gebruiken;
  • de stijging van het verbruik compenseren met groene energie.

De verandering is al ingezet

Er zijn al heel veel verschillen tussen de ziekenhuizen van vroeger en nu. Gemeenschappelijke kamers hebben plaats gemaakt voor één- of tweepersoonskamers, de verblijfsduur is ingekort en de ingrepen per bed zijn sterk gestegen. De medische apparatuur is nu veel complexer en verfijnder, maar verbruikt ook meer energie en heeft meer ruimte nodig.

Deze evolutie heeft belangrijke gevolgen. Enerzijds blijkt het mogelijk om met de huidige technologieën zuiniger te verwarmen en te verlichten, maar de hogere eisen inzake comfort en hygiëne doen anderzijds het energieverbruik sterk stijgen, bijvoorbeeld voor koeling en ventilatie. Toch verbruiken ziekenhuizen van gelijke omvang nu minder energie dan vroeger. Dat blijkt uit een casestudy die ENGIE heeft uitgevoerd bij de renovatie van een Belgisch ziekenhuis uit de jaren 60 dat in grootte is toegenomen van 105.000 m² naar 135.000 m².

Ziekenhuistechnologieën van de toekomst

Hoe kunnen ziekenhuizen in de toekomst nog energie-efficiënter worden en zelfs koolstofneutraal functioneren? De studie laat zien dat dat alleen kan als bepaalde technologieën door andere, meer energiezuinige technologieën worden vervangen. Wat betekent dat concreet?

Bioklimatologische aanpassingen

De isolatie van muren en daken moet worden verdubbeld, van 10 naar 20 cm. Ook de luchtdichtheid moet worden verbeterd. Gebouwen moeten beter worden beschermd tegen zonnestraling, zodat er in de zomer minder koeling nodig is. Natuurlijke ventilatie ’s nachts maakt het mogelijk om te koelen zonder energieverspilling. En dit zijn nog maar enkele mogelijkheden. Volgens de studie die ENGIE liet uitvoeren zouden dergelijke aanpassingen de verwarmingsbehoeften met ongeveer 30% kunnen doen dalen!

Optimalisatie van de verwarming

Dat kan op allerlei manieren, door cv-ketels op gas en zelfs warmtekrachtkoppeling te vervangen door andere technologieën. Denk aan gelijktijdige warmte- en koudeproductie, brandstofcellen, warmtepompen om energie te onttrekken aan het afvalwater enz.

Efficiëntere airconditioning

Airconditioninginstallaties zullen volledig uit de ziekenhuisomgeving verdwijnen. Er staan nu al technologieën ter beschikking die 50% van de CO2-uitstoot compenseren. Tegen 2050 zal op dit domein nog een aanzienlijke efficiëntiewinst worden geboekt, bijvoorbeeld met 100% natuurlijke DX-koelsystemen met ammoniak.

Groenestroomproductie

Zorginstellingen kunnen hun totale CO2-uitstoot ook aanzienlijk verminderen door zelf groene energie te produceren. Ze kunnen daarvoor bijvoorbeeld zonnepanelen installeren, op daken, tegen gevels en zelfs boven parkeerterreinen, in de vorm van carports met zonnepanelen.

Ook kleine windturbines met een verticale as zijn het overwegen waard.

Wilt u meer weten over de CO2-balans van dergelijke energiemaatregelen? Download dan onze gratis brochure “Het ziekenhuis van morgen wordt CO2-neutraal”.  Ontdek in deze brochure de becijferde resultaten van onze studie en alle informatie om voor uw zorginstelling een negatieve koolstofbalans te verwezenlijken tegen 2050.

Veel technologieën zijn nu al perfect toepasbaar. Zo is het mogelijk om uw energiedoelstellingen op lange termijn te halen met een energieprestatiecontract (EPC). Sommige ziekenhuizen hebben die stap nu al gezet, zoals CHR Sambre et Meuse. Stappen zetten naar een koolstofneutrale toekomst is een maatschappelijk engagement waar de samenleving, de patiënten, de medewerkers en het milieu beter van worden. ENGIE kan u begeleiden om dat engagement in de praktijk te brengen.

Lees ook