Hoe weersvoorspellingen de energiemarkt beïnvloeden

Het weer beïnvloedt het energieverbruik en de elektriciteitsproductie. Een energiebedrijf kent daarom best de weersverwachtingen. Al heeft het klimaat ook een impact.
Damien G.
04/04/2022 |

Hitte -en koudegolf

Is er uitzonderlijk weer aan de ene kant van Europa? Dan zie je een direct effect aan de andere kant.

Voorbeeld: van tijd tot tijd wordt West-Europa getroffen door koude arctische lucht. Dat leidt tot extreme temperaturen. Gevolg? Het gas- en elektriciteitsverbruik schiet de hoogte in.

Een energiebedrijf weet dus best hoelang zo’n koudegolf duurt. Soms is dat weken. Dan zijn de gevolgen voor de energievoorziening in Europa groot.

De laatste koudegolf dateert overigens van februari 2012 en duurde twee weken.

Maar ook een hittegolf heeft al onder meer geleid tot stroomonderbrekingen in heel Europa. Namelijk omdat airconditioners meer verbruikten.

Dergelijke hittegolven kunnen ook leiden tot heel lage niveaus in rivieren en een invloed hebben op de energieproductie uit waterkracht (bijvoorbeeld in Frankrijk). Het lage debiet van bepaalde rivieren (en stijging van de watertemperatuur) kan ook een tekort aan afkoelingswater veroorzaken en tijdelijk de productie in sommige centrales verstoren. Bepaalde milieuwetten zorgen er ook voor dat de temperatuur van rivierwater niet te veel stijgt.

De impact van weer en klimaat

Weer en klimaat kunnen de energiebevoorrading beïnvloeden.

Windenergie is bijvoorbeeld heel gevoelig voor weerschommelingen en dus bijzonder volatiel. In Duitsland, Spanje en Denemarken – landen met veel windmolenparken – zie je elke vijf minuten veranderingen. Maar ook het klimaat heeft een impact. De windsterkte is afhankelijk van: seizoenen, geografische zones of hoge- en lagedrukgebieden. In Scandinavië valt de piek bijvoorbeeld in de winter, terwijl er in de zomer weinig wind is.

In het Middellandse Zeegebied zijn de herfst en de lente dan weer de winderigste periodes.

Hoe windsnelheid de prijs bepaalt

De productie van windenergie hangt rechtstreeks af van de windsnelheid. Die heeft een onmiddellijk effect op het aanbod én de prijs van elektriciteit.

Stel: de energieprijs daalt door 5 MW extra productie met Duitse windmolens.

Dan kan het interessant zijn voor België om de productie van onze centrales te evalueren, om voorrang te geven aan de aankoop van energie en om een weloverwogen keuze te maken tussen bepaalde eenheden.

Of neem de waterkrachtenergie in de Alpen.

Zodra de sneeuw vanaf maart of april smelt, stijgt de productie van elektriciteit uit waterkracht aanzienlijk.

Gevolg? De energie is er goedkoper in de lente. Het smelten van de sneeuw heeft dus ook zijn impact op onze elektriciteitsproductie.

Wat als weersvoorspellingen niet kloppen?

Het weer voorspellen is niet makkelijk. Energiemarktanalisten baseren zich op data die meteorologische studiebureaus aanleveren. Op basis van die data maken ze weersvoorspellingen voor meer dan 15 dagen. Die voorspellingen worden dan omgezet in vooruitzichten qua verbruik, wind- en zonneproductie … met meerdere mogelijke scenario’s.

Voor dag één tot vier zijn die voorspellingen meestal vrij nauwkeurig. Vanaf vijf dagen wordt het moeilijker. Dan spreken de modellen elkaar wel eens tegen. In de winter van 2009 voorspelden de weerberichten bijvoorbeeld een koudegolf in Europa. Gevolg? De marktprijs voor elektriciteit steeg in Frankrijk in één dag met 4 euro. Want traders kochten gas om de extra vraag naar elektriciteit op te vangen.

Maar later veranderden de weersvoorspellingen. En zat de markt opgescheept met te grote gasvolumes. De gasprijs zakte met meer dan 10 euro en de elektriciteitsprijs volgde met een daling van 18 euro.

Waarom analisten en traders voortdurend communiceren

De analisten die zich over het weer buigen, zitten meestal in de tradingcel.

Ze stellen elke ochtend de weersverwachtingen van die week voor. Waarop traders hun aan- en verkoopstrategie updaten. Analisten en traders communiceren dus voortdurend. Daardoor doet de tradingcel de best mogelijke voorspellingen. Over het weer én over het gedrag van de energiemarkten en -prijzen. Kortom: het weer speelt een belangrijke rol in de energieprijs die uw bedrijf betaalt.

Volg daarom de weersvoorspellingen van dichtbij. Net als de andere factoren die de prijs bepalen. Zo hebt u alle kennis om uw energieprijs te optimaliseren.

Analist bij ENGIE: Benjamin Totel

In onze gratis nieuwsbrief Energy Market News vindt u:  

  • informatie over de voorbije week op de energiemarkten 

  • een analyse van de energieprijzen 

  • tips om uw energiekosten te optimaliseren