ETS2-CO₂-‘taks’ in 2028: wat betekent dit voor je verwarmingsfactuur?

Vanaf 2028 krijgt de CO₂-uitstoot van verwarming op gas en stookolie een Europese prijs. Dit systeem, ETS2, zal je factuur beïnvloeden. Hoe bereid je je voor en beperk je de stijging? We leggen het uit, met cijfers en oplossingen.

CO₂ is een beetje zoals verborgen suiker in kant-en-klare gerechten: je ziet het niet op het etiket, maar het is er wel. Vanaf 2028 zal CO₂ opduiken op de verwarmingsfactuur van Europese gezinnen die met gas of stookolie verwarmen. Europa heeft namelijk beslist om het emissiehandelssysteem ETS2 in te voeren. Dat heeft gevolgen voor de eindverbruiker, ongeacht de energieleverancier.

Dat is natuurlijk geen geweldig nieuws, maar geen paniek: je kunt de stijging berekenen én beperken. We leggen je uit hoe het werkt en welke oplossingen er zijn.

ETS2 helder uitgelegd: wat, wie en wanneer?

Wat is het ETS2-systeem?

ETS2 is het nieuwe Europese emissiehandelssysteem voor gebouwen en wegvervoer, dat op 1 januari 2028 operationeel wordt. Soms wordt het een ‘CO₂-taks’ op verwarming genoemd, maar ETS2 werkt net iets anders.

Stel je een ticket voor elke uitgestoten ton CO₂ voor: je gas- of stookolieleverancier zal een ticket moeten kopen voor de CO₂ die zijn klanten uitstoten wanneer ze de geleverde brandstof verbranden. Die tickets, ‘emissierechten’ genoemd, worden door Europa geveild. Hun prijs schommelt volgens vraag en aanbod. Elke leverancier moet die kosten vervolgens verwerken in zijn prijs per kWh of per liter. Zo belandt de CO₂-prijs uiteindelijk op je factuur.

Belangrijk: dit systeem heeft alleen betrekking op gas en stookolie, niet op elektrische verwarmingsoplossingen zoals de warmtepomp. Elektriciteitsproductie valt namelijk al onder een ander systeem: de bestaande Europese koolstofmarkt, ETS1 genoemd.

Wanneer?

ETS2 gaat in 2028 van start, na een uitstel van één jaar. Tijdens de eerste jaren wordt de prijs bijgestuurd: er kunnen extra emissierechten op de markt worden gebracht als de prijs hoger wordt dan 45 euro per ton CO₂ (in prijzen van 2020) of te sterk stijgt. Volgens een studie van ENGIE Laborelec (2025) komt die drempel overeen met ongeveer 59 euro per ton in prijzen van 2027.

Tegen welke prijs?

Niemand kent de exacte prijs al. Die zal immers afhangen van de markt, volgens de bekende wet van vraag en aanbod. Om prognoses te maken en de impact van ETS2 in te schatten, werkte de studie van ENGIE Laborelec (2025) drie scenario’s uit: 

  1. ‘Voorzichtig’: een prijs van 45 euro per ton CO₂. 
  2. ‘Realistisch’: een prijs van 60 euro per ton, wat ook overeenkomt met de Belgische ramingen van het Federaal Planbureau. 
  3. ‘Hoog’: een prijs van 75 euro per ton. 

Op basis van die drie scenario’s kon ENGIE Laborelec de mogelijke gevolgen voor je factuur berekenen, zowel voor woningen met een gas- als met een stookolieketel.

Gas en ETS2: een stijging staat vast, maar hoeveel?

Volgens dezelfde studie van ENGIE Laborelec (2025) komt bij de verbranding van één kWh aardgas ongeveer 202 gram CO₂ vrij. Na de invoering van ETS2 zal elke kWh gas daardoor ongeveer 1,0 tot 1,6 cent meer kosten, inclusief btw. Vermenigvuldig je dat met je jaarlijkse gasverbruik voor verwarming, dan maakt dat duidelijk een verschil op je factuur. 

Stel dat je gezin jaarlijks 17.000 kWh gas verbruikt. Dat komt overeen met het Belgische standaardprofiel zoals vastgelegd door de CREG. Hoeveel betaal je dan extra door ETS2?

Scenario 
CO₂-prijs 

Stijging 
per kWh (incl. btw) 

‘Standaardgezin’ 

Voorzichtig (45 €/t) 

+ 1,0 cent 

ongeveer + 165 € 
per jaar 

Realistisch (60 €/t) 

+ 1,3 cent 

ongeveer + 220 € 
per jaar 

Hoog (75 €/t) 

+ 1,6 cent 

ongeveer + 275 € 
per jaar 

Bron: studie ENGIE Laborelec (2025), met 6% btw van toepassing op aardgas. 
Ramingen zonder rekening te houden met de evolutie van de energieprijs en de accijnzen. 
Je merkt het: je factuur stijgt in elk scenario. Hoe hoger je verbruik, hoe zwaarder die stijging uiteraard op je budget weegt. 

Stookolie en ETS2: dezelfde trend, per liter bekeken

Voor stookolie raamt de studie van ENGIE Laborelec (2025) de stijging door ETS2 op 13,4 tot 22,4 cent per liter, afhankelijk van het scenario en met het huidige btw-tarief van 21%.

Scenario 
CO₂-prijs 

Stijging per liter stookolie 

Stijging voor 
1.000 liter 

Voorzichtig (45 €/t) 

+ 13,4 cent 

ongeveer + 134 € 

Realistisch (60 €/t) 

+ 17,9 cent 

ongeveer + 179 € 

Hoog (75 €/t) 

+ 22,4 cent 

ongeveer + 224 € 

Bron: studie ENGIE Laborelec (2025). Ramingen zonder rekening te houden met de evolutie van de stookolieprijs en de accijnzen.

Goed om te weten: in de praktijk weegt het moment waarop je je tank vult even zwaar door als ETS2. Tussen november 2024 en november 2025 schommelde de literprijs tussen ongeveer 74 en 88 cent, afhankelijk van het bestelmoment. Dat is een verschil van 14 cent (studie ENGIE Laborelec, 2025). Daarom is het belangrijk de prijzen regelmatig op te volgen en stookolie te bestellen wanneer de prijzen laag zijn, niet wanneer je tank leeg is.

Accijnzen en btw: niet alleen ETS2 beïnvloedt je factuur

Fossiele brandstoffen liggen de laatste jaren steeds meer onder het vergrootglas van de wetgever. Dat merk je onder meer aan de stapsgewijze beperkingen op de plaatsing of vervanging van stookolieketels, en in bepaalde regio’s en situaties ook van gasketels. In de toekomst kunnen de regels dus nog strenger worden, met gevolgen voor de prijzen. Dat wordt het geval met ETS2, maar daar blijft het niet bij. 

  • Accijnzen op aardgas: sinds 1 augustus 2026 heeft de regering de belastingen (accijnzen) op elektriciteit verlaagd en die op aardgas verhoogd. Met die maatregel, die losstaat van je energieleverancier, wil de federale overheid elektriciteit aantrekkelijker maken dan fossiele brandstoffen. Concreet zouden de accijnzen op gas tot 2029 geleidelijk stijgen. Voor een gemiddeld gezin zouden de totale meerkosten tegen 2029 ongeveer 78 euro per jaar kunnen bedragen, afhankelijk van het werkelijke verbruik. 
  • Accijnzen op stookolie: net als bij gas stijgen de belastingen. Die accijnsverhoging zou tegen 2029 ongeveer 15 euro per jaar bedragen, boven op de geleidelijke uitfasering van stookolie-installaties. 
  • Btw op fossiele brandstoffen: de Europese wetgeving voorziet dat de verlaagde btw-tarieven op fossiele brandstoffen op 1 januari 2030 verdwijnen. Momenteel geldt in België nog 6% btw op de levering van aardgas voor huishoudelijk gebruik. Voor de levering en plaatsing van een gas- of stookolieketel zou dat niets veranderen, want die vallen nu al onder 21% btw, in tegenstelling tot de warmtepomp, waarvoor het tarief 6% blijft.

ETS2, accijnzen en btw zijn drie verschillende mechanismen, maar ze vertellen hetzelfde verhaal en wijzen in dezelfde richting: op termijn dreigt verwarmen met fossiele brandstoffen duurder te worden voor wie nog een gas- of stookolieketel heeft. Tegelijk zouden elektrische oplossingen, zoals de warmtepomp, financieel interessanter moeten worden. 

Verwarmen met stookolie of gas: hoe beperk je de impact?

Hoewel de warmtepomp steeds meer de oplossing van de toekomst lijkt, verwarmen veel Belgen nog met stookolie of gas. Niet al die gezinnen kunnen hun installatie van de ene dag op de andere vervangen: om financiële redenen, om praktische redenen zoals een geplande verhuis, of om technische redenen, omdat veel ketels nog vrij recent zijn en perfect werken. Wat kun je dan doen? Goed nieuws: er zijn verschillende mogelijkheden, van eenvoudige ingrepen tot ambitieuzere aanpassingen.

1. Je verwarmingsbehoefte verminderen

Je kent het gezegde: de goedkoopste energie is de energie die… niet onder ETS2 valt, dus de energie die je niet verbruikt. Dat klinkt logisch, maar hoe pak je het aan zonder in te boeten aan comfort of levenskwaliteit?

Ook daarvoor hebben we tips, samen te vatten in vier woorden:

  • Cocoonen: een trui, sokken of een onderlaag van merinowol: enkele extra kledingstukken houden je in de winter al warmer. Zo kun je je thermostaat minstens 1 °C lager zetten, goed voor 7% besparing. 
  • Isoleren: je dak, zolder, muren en ramen isoleren is uiteraard zinvol, ook als je later een warmtepomp wilt installeren. Maar soms gaat het om grotere werken, die je niet meteen kunt uitvoeren. Kleine klusjes of eenvoudige gewoontes kunnen echter al voorkomen dat warme lucht ontsnapt of koude lucht binnenkomt. We hebben die toegankelijke tips in dit artikel gebundeld. 
  • Instellen: vergeet niet dat je thermostaat meestal programmeerbaar is! Je verwarmt niet op dezelfde manier in de winter als in de lente: elk seizoen vraagt andere gewoontes. Slapen, opstaan, afwezig zijn, thuiswerken of vakantie: stel voor elk moment de juiste temperatuur in. 
  • Onderhouden: ook dat vergeten we weleens. De periodieke keuring van je verwarmingsketel, die vaak samengaat met het onderhoud, is verplicht. Hoe vaak dat moet, hangt af van het gewest en de brandstof. Zo ben je niet alleen in orde met de regels, maar kun je ook wat besparen en een aantal defecten voorkomen. We vertellen je er meer over… 

2. Een omkeerbare airco gebruiken in het tussenseizoen

Heb je een omkeerbare airco? Dat is een lucht-luchtwarmtepomp die je los van je centrale verwarming en radiatoren per ruimte installeert. Ze blaast koele lucht in de zomer en warme lucht in de winter. Die aanvullende oplossing vervangt je huidige ketel niet. In de lente en de herfst kun je er wel snel een ruimte mee verwarmen, terwijl je ketel nog uit blijft. Een lucht-luchtwarmtepomp produceert doorgaans geen sanitair warm water.

3. Je verwarming elektrificeren met een warmtepomp

De warmtepomp valt dus niet rechtstreeks onder ETS2, omdat ze geen gas of stookolie verbruikt. Ze haalt de warmte uit de buitenlucht, een hernieuwbare energiebron, en brengt die over naar je woning. Elektriciteit dient alleen om die overdracht mogelijk te maken. 

Een warmtepomp vraagt uiteraard eerst een investering. Voor een woning van 120 m² moet je rekenen op ongeveer 7.000 tot 11.000 euro voor een lucht-waterwarmtepomp, en 8.000 tot 13.000 euro als ze ook warm water produceert. Dat is inclusief installatie, maar exclusief aanpassingen aan de radiatoren en premies. Bovendien is die oplossing niet altijd geschikt voor slecht geïsoleerde woningen. Je gaat dus beter eerst na of ze bij jouw woning past. Hoe? Bekijk onze geanimeerde tutorial over de 50-gradentest.

ETS2: de warmtepomp tegenover gas en stookolie

Met de komst van ETS2 zouden elektrische verwarmingsoplossingen, zoals de warmtepomp, terrein moeten winnen. Maar hoeveel? De studie van ENGIE Laborelec (2025) geeft enkele indicaties. Let op: die resultaten zijn scenario’s, berekend met de premies van 2025, en geen garantie voor jouw woning. 

  • In vergelijking met gas zorgt de warmtepomp voor een lagere verwarmingsfactuur. Dat verschil wordt nog groter door ETS2. Je moet wel rekening houden met de hogere investering, die doorgaans pas na meer dan tien jaar is terugverdiend, of iets sneller in grote, energieverslindende woningen. 
  • In vergelijking met stookolie zit het voordeel van de warmtepomp in de aankoop. Zelfs met ETS2 blijft elektriciteit per kWh namelijk duurder dan stookolie: de jaarlijkse factuur is dus vergelijkbaar. De plaatsing van een nieuwe stookolieketel wordt echter steeds strenger gereglementeerd, afhankelijk van het gewest, en brengt ook hoge kosten mee. Wanneer je ketel aan vervanging toe is, wordt de warmtepomp dus een volwaardig alternatief. 

ETS2: wat verandert er voor jouw verwarming? 

Je verwarming 

Met ETS2 vanaf 2028 

Gas 

Stijging van ongeveer 
1,0 tot 1,6 cent per kWh (incl. btw) 

Stookolie 

Stijging van ongeveer 
12 tot 20 cent per liter 

Elektriciteit 
(warmtepomp) 

Geen rechtstreekse impact 

 

ETS2: bereid je voor en beperk de gevolgen

Vanaf 2028 brengt ETS2 dus extra kosten mee voor verwarming op gas en stookolie. Hoe groot die precies worden, is nog niet duidelijk, maar de richting staat vast. Het goede nieuws? Je hebt tijd om je voor te bereiden: verminder je verwarmingsbehoefte en vergelijk vervolgens de totale kosten van verschillende scenario’s (behouden, renoveren of elektrificeren). Je kunt ook al plannen om je huidige ketel door een warmtepomp te vervangen.

Meer weten over de warmtepomp? Ontdek ons ‘waar of niet waar’ in 5 punten.

Veelgestelde vragen

Zal ETS2 ook de elektriciteitsprijs doen stijgen?

Antwoord wisselen

Nee, niet rechtstreeks. ETS2 heeft betrekking op brandstoffen voor de verwarming van gebouwen en voor wegvervoer. Elektriciteitsproductie valt al onder de bestaande Europese koolstofmarkt, ETS1.

Vul je je stookolietank het best vóór 2028?

Antwoord wisselen

Niemand kan de stookolieprijs in 2028 voorspellen: die zal zowel afhangen van de oliemarkt als van de CO₂-prijs. Het bestelmoment weegt zwaarder door: in één jaar schommelde de literprijs met ongeveer 14 cent (studie ENGIE Laborelec, 2025).

Mag je in België nog een stookolieketel installeren?

Antwoord wisselen

Dat hangt af van je gewest. In Brussel is dat sinds 1 juni 2025 verboden, tenzij je een afwijking krijgt. In Vlaanderen geldt een verbod bij nieuwbouw, ingrijpende renovaties en bestaande gebouwen waar aardgas beschikbaar is. In Wallonië is het sinds 2026 verboden bij nieuwbouw en geldt het verbod vanaf 2031 ook voor bestaande gebouwen.

Is een warmtepomp interessant in een slecht geïsoleerde woning?

Antwoord wisselen

In vergelijking met gas is de jaarlijkse besparing vaak het grootst in woningen met een hoog verbruik, volgens de studie van ENGIE Laborelec (2025). Maar de warmtepomp moet er wel goed kunnen functioneren: doe de 50-gradentest en overweeg om eerst te isoleren. Ook een hybride oplossing kan de overgang mogelijk maken. Die combineert een warmtepomp met een condensatieketel op gas, soms de ketel die je al hebt.