Groepsaankoop voor energie, slim idee of schijnoplossing?

De eerste groepsaankoop voor energie in België dateert van 2011, toen het Luikse bedrijf Wikipower ongeveer 3000 huishoudens bij elkaar bracht. Zo stonden ze sterker om te onderhandelen over een voordelig energietarief. Deze initiatieven zijn sindsdien alleen maar populairder geworden en tegenwoordig doen tienduizenden huishoudens eraan mee. Maar is een groepsaankoop wel altijd interessant? Of zitten er ook nadelen aan? Het is altijd een goed idee om eerst te analyseren en te vergelijken en dan pas met kennis van zaken het tarief te kiezen dat je biedt wat je nodig hebt. 

Het principe van een groepsaankoop is eenvoudig: samen met andere verbruikers vorm je een groep om met energieleveranciers te onderhandelen over de beste voorwaarden. Hoe meer mensen deelnemen, hoe sterker je staat om het laagste tarief los te peuteren. Vergelijk het met inkopen in de supermarkt: hoe meer je van een product ineens koopt, hoe lager de prijs. 

Dergelijke initiatieven zijn perfect legaal. Ze gaan meestal uit van een gespecialiseerd bedrijf dat zoveel mogelijk deelnemers probeert te verzamelen in een gemeente, stad of zelfs provincie. Vaak verloopt zo’n actie in verschillende stappen: 

• Oproep om in te schrijven 
  De organisator neemt contact op met particulieren en probeert hen te overtuigen om mee te doen en een zo groot mogelijke groep samen te stellen. 

• De concurrentie laten spelen 
  Dan is het tijd voor een veiling. De organisator neemt contact op met een aantal leveranciers en vraagt hen wat hun beste offerte is. Vaak moeten ze ook aan enkele criteria voldoen (groene energie, een vast of variabel tarief, enz.). 

• De beste offerte selecteren 
  Nadat de leveranciers hun prijzen en voorwaarden hebben meegedeeld, bepaalt een gerechtsdeurwaarder wat het interessantste aanbod is. 

• Individuele beslissing 
  De deelnemers ontvangen het geselecteerde aanbod en beslissen vrij of ze al dan niet een energiecontract sluiten met de geselecteerde leverancier.  

De voorgespiegelde besparingen zijn het belangrijkste argument. Bij sommige initiatieven kan de korting oplopen tot wel 40% in vergelijking met de marktprijzen, waardoor de deelnemers tot honderden euro’s per jaar besparen. 

Ook de eenvoud van de procedure is een pluspunt. In plaats van een berg contracten en tarieven van leveranciers te doorploegen hoef je maar één aanbod te beoordelen. De organisator doet de rest: onderhandelen met leveranciers, administratieve formaliteiten afhandelen, enz. 

Tot slot spreekt de gemeenschappelijke aanpak veel consumenten aan. Samen met anderen kortingen bedingen geeft een goed gevoel, zeker in een vrij complexe en onoverzichtelijke markt.  

Zoals alles heeft ook een groepsaankoop enkele nadelen.

Het idee leeft dat bij een groepsaankoop alle energieleveranciers met elkaar wedijveren om de laagste prijs te kunnen bieden. Maar in de praktijk doen maar enkele leveranciers mee aan zo’n veiling. Vooral de grote spelers ontbreken vaak. 

Zonder die belangrijke leveranciers wordt een groepsaankoop minder interessant, want hoe weet je of het winnende aanbod voor jou het voordeligste is? 

En wat als juist een leverancier die niet aan de groepsaankoop deelneemt een aanbod heeft dat voor jou interessanter is of gewoon beter inspeelt op jouw verbruik? Dat is ook de reden waarom sommige grote leveranciers, zoals ENGIE, niet systematisch meedoen met groepsaankopen. Ze vinden een duurzame relatie met hun klanten belangrijker dan een eenmalige promotie.

Het sterke punt van een groepsaankoop – het grote aantal deelnemers – is tegelijk ook de zwakte ervan. Het aanbod gaat namelijk altijd uit van een “gemiddeld” verbruikspatroon van een “standaard” huishouden. Maar in de praktijk herkennen maar weinig gezinnen zich in dat profiel. Je verbruikt misschien meer of minder dan het gemiddelde of je hebt zonnepanelen, een meter voor tweevoudig uurtarief, enz.

Als je ingaat op een “gemiddeld” aanbod, mis je misschien een energiecontract dat ideaal is voor jouw persoonlijke situatie. 

We vergeten soms dat niet elke periode ideaal is om van leverancier te veranderen. Toch gelden voor groepsaankopen vaste inschrijvingsdatums, één of twee keer per jaar, en dus moet je misschien op een “slecht” moment overstappen. 

Dat heeft gevolgen voor je slotfactuur. Wanneer je overstapt, moet je oude leverancier je jaarverbruik berekenen. Als je halverwege het jaar vertrekt, houden de wintermaanden (met hoog verbruik) en de zomermaanden (met laag verbruik) elkaar niet in evenwicht. Je ontvangt dus misschien een hogere slotfactuur dan verwacht.

Vermeldt het contract via de groepsaankoop dat je hernieuwbare energie krijgt geleverd? Dan ben je goed bezig, maar let op: niet alle zogenaamde “groene” aanbiedingen zijn hetzelfde. Het is heel goed mogelijk dat een andere leverancier meer doet voor milieu en klimaat, over betere certificaten beschikt en uiteindelijk beter aansluit bij jouw waarden.

Een groepsaankoop kan een goede keuze zijn, maar is dat soms niet. Zorgvuldig vergelijken blijft dan ook het beste advies. Stel jezelf dus zeker deze vragen: 

1. Hoeveel bedraagt je werkelijke verbruik?
   Neem even je facturen erbij, bekijk je verbruik en ga na hoe dicht je bij het “gemiddelde” verbruik ligt waar de organisator van de groepsaankoop vanuit gaat. 

2. Welke leveranciers doen mee aan de veiling? 
   Hoe relevant de groepsaankoop is, weet je als je nagaat of ook de grote leveranciers eraan meedoen. 

3. Hoe goed scoort de groepsaankoop op de energiemarkt? 
   Het loont de moeite om even te checken of een andere leverancier geen beter aanbod heeft via bv. mijnvergelijker.be

4. Start de groepsaankoop op een interessant moment? 
   Op je contract zie je ook of het binnenkort afloopt. Zit je eerder halfweg in het jaar? Dan riskeer je een hoge slotfactuur te ontvangen. 

5. Gaat het wel echt om groene energie? 
   Ga na hoe de stroom die je zal ontvangen wordt opgewekt, of de leverancier echt investeert in hernieuwbare energie, enz. Je vindt die info meestal op de website van de leverancier;

Een groepsaankoop kan voor sommige verbruikers de juiste keuze zijn, maar een oplossing die voor iedereen ideaal is, bestaat niet. Kies vooral met kennis van zaken, op basis van jouw persoonlijke situatie en vergelijk zorgvuldig een aantal offertes. 

ENGIE pakt regelmatig uit met promoties en aanbiedingen die mooi inspelen op jouw specifieke situatie. Ze kunnen zelfs interessanter zijn dan een groepsaankoop. Bovendien ben je zeker van een interessant tarief en een kwaliteitsvolle begeleiding, want onze klantenservice krijgt 5 sterren van de Vlaamse Nutsregulator. 

Om nu en in de toekomst slim te kiezen en de controle te houden over je energie gaat er niets boven een grondige analyse en prijsvergelijking. Ook de diensten en tools – zoals de Smart App – die de leverancier aanbiedt, zijn essentieel.