Prosumententarief uitgesteld tot 1 oktober 2020 in Wallonië

Het prosumententarief voor fotovoltaïsche panelen in Wallonië moest in principe op 1 mei 2020 van kracht gaan. Door de coronacrisis ging de CWaPE er uiteindelijk mee akkoord om het uit te stellen tot 1 oktober 2020.

14/05/2020 -
Paul D.
Energie-expert bij ENGIE

Nog even herhalen: het prosumententarief is een forfaitaire jaarlijkse heffing – geen belasting – die moet worden betaald door prosumenten, dat wil zeggen eigenaars van zonnepanelen, maar ook van windturbines voor huishoudelijk gebruik, hydraulische systemen en warmtekrachtinstallaties. Kortom, door iedereen die tegelijk producent en consument van elektriciteit is. De prosument moet dus financieel bijdragen voor zijn reële gebruik van het elektriciteitsnet.

Het prosumententarief, dat in 2015 al in Vlaanderen werd ingevoerd, moest in principe op 1 januari 2020 ingaan in Wallonië. Maar deze plannen werden uiteindelijk uitgesteld tot 1 mei door meningsverschillen tussen de Waalse regering en de CWaPE, de regulator van de gas- en elektriciteitsmarkt in Wallonië. Door Covid-19 werd de invoering ervan opnieuw uitgesteld. De CWaPE heeft uiteindelijk officieel aangekondigd (besluit van de Waalse regering van 07/05/2020) dat het prosumententarief van kracht zal gaan op 1 oktober 2020 en dat de regulator “zal toezien op de correcte toepassing ervan”.

Bevriezing van de tarieven tot 1 oktober

De Waalse minister van Energie, Philippe Henry, en de CWaPE zijn bij de eerste opschorting van de ingangsdatum van het prosumententarief in januari overeengekomen om de tarieven te bevriezen voor de klanten die onder het prosumententarief vallen.

Wat dat concreet betekent? Dat de energieleveranciers de factuur met de jaarlijkse afrekening of de eindfactuur mogen opstellen voor deze klanten, maar dat ze het prosumententarief niet mogen aanrekenen dat normaal vanaf 2020 betaald moest worden. En dat tot de officiële ingangsdatum.

Hoe zal de zonnepanelenheffing kunnen worden toegepast?

Op 1 oktober zullen de netwerkbeheerders de tarieven voor de periode 2020-2023 toepassen, zoals berekend volgens de tariefmethode die in juli 2017 werd goedgekeurd. Wat dat concreet wil zeggen?

Eigenaars van zonnepanelen hebben de keuze tussen twee prosumententarieven:

> een forfaitair capaciteitstarief. Dat is een som berekend op basis van het elektrische vermogen van de fotovoltaïsche installatie, m.a.w. het maximale vermogen van de omvormer. Dat vermogen wordt uitgedrukt in €/kWe. Dat is ook de formule die in 2015 door Vlaanderen werd gekozen.

> een proportioneel tarief. Hier wordt het bedrag van het prosumententarief bepaald door het volume elektriciteit dat de prosument van het net afneemt. Dat volume wordt uitgedrukt in €/kWh. De CWaPE heeft besloten om tot in 2023 een garantie te bieden aan wie voor dit proportionele tarief kiest en er dus voor kiest om te streven naar een hogere autoconsumptie (om dus meer van zijn zelf opgewekte energie te verbruiken in plaats van het in het net te injecteren): het bedrag van dat tarief mag niet hoger zijn dan de som die de prosument zou moeten betalen als hij gekozen had voor het capaciteitstarief (het kan wel lager liggen als hij een maximum van zijn geproduceerde stroom zelf verbruikt). Maar opgelet: om dit proportionele tarief te berekenen, moet er wel een ‘netmeter’ (bidirectionele meter) worden geplaatst die kan meten hoeveel stroom er van het net wordt afgenomen en hoeveel erin geïnjecteerd wordt. Kostprijs: ca. 185€ (excl. btw) in 2020.

Goed om te weten: als de prosument geen tariefformule kiest, wordt automatisch het capaciteitstarief toegepast. Met een bidirectionele groenestroommeter of een slimme meter kan hij niet kiezen voor het capaciteitstarief.

Hoeveel zal het prosumententarief in Wallonië bedragen?

Het prosumententarief zal afhangen van de netwerkbeheerder (NWB). Reken op 234 € tot 346 € per jaar voor een installatie van 3,5 kWe.

De CWaPE heeft volgende tabel gepubliceerd:

Na 2023 komen we in de volgende regelgevende periode terecht. De netwerkbeheerders moeten dan hun nieuwe tarieven voorleggen aan de CWaPE die ze al dan niet valideert.

En hoe ziet het proportionele tarief eruit? Voor het proportionele tarief zullen de tarieven voor het afnemen van elektriciteit uit het distributienet en de herfacturatietarieven voor het gebruik van het transportnet berekend worden op basis van de bruto gemeten afname. Voor de tarieven per NWB werkte de CWaPE een tool uit.

Zijn er compensatiemaatregelen mogelijk?

De eigenaars van zonnepanelen zouden hun elektriciteitsfactuur dus wel degelijk moeten zien aandikken in het najaar, maar er zouden compensatiemaatregelen kunnen komen voor de prosumenten. Zo zouden de installatiekosten van hun slimme meter worden vergoed en zouden ze een premie (+/- 400€) krijgen voor de aankoop van systemen om hun verbruik beter te beheren.

Mogelijk komt er ook een nieuw systeem om het teveel aan elektriciteit over te kopen dat de zonnepanelen produceren en dat niet meteen wordt verbruikt door de eigenaars zelf en daarom geherinjecteerd wordt in het netwerk. Niets is echter zeker zolang de Waalse regering en de CWaPE het officiële akkoord niet ondertekend hebben.

Een hogere autoconsumptie blijft hoe dan ook de beste keuze. Hoe dan? Dankzij deze 3 tips:

1. verbruik meer energie die je zelf produceert op het moment dat je ze produceert;
2. programmeer je toestellen die energie verslinden zodanig dat ze werken wanneer de zon schijnt en je zonnepanelen dus werken;
3. investeer in een thuisbatterij zoals de Tesla Powerwall om je geproduceerde energie op te slaan en te gebruiken wanneer je dat wenst.

Heb je nog geen zonnepanelen? Twijfel je eraan om er te plaatsen met de komst van het prosumententarief in het achterhoofd? Hoewel de steunmaatregelen en premies verminderd of zelfs helemaal verdwenen zijn, is het toch nog de moeite waard om zonnepanelen te laten plaatsen. Bekijk hoe rendabel zonnepanelen in Wallonië zijn en bereken de rendabiliteit van je toekomstige installatie in enkele klikken dankzij onze simulatietool.

Lees ook