Investeren in een thuisbatterij: plus- en minpunten

Hoewel ze voorlopig enkel in Vlaanderen rendabel is – o.a. dankzij de aankooppremie – , biedt investeren in een thuisbatterij sowieso al bepaalde voordelen. Wij hebben voor jou de (huidige en toekomstige) plus- en minpunten opgesomd zodat je goed geïnformeerd een aankoop kunt overwegen.

04/02/2021 -
Paul D.
Energie-expert bij ENGIE

Investeren in een thuisbatterij of niet? Het is een vraag die heel wat eigenaars van zonnepanelen zich stellen. Terwijl je volgens velen beter wacht, zijn anderen van mening dat het toch al de moeite is in bepaalde situaties en/of regio’s. Maar welke voordelen zouden je over de streep kunnen trekken? En zijn de nadelen echt zo groot? Een ding is zeker: met een batterij kan je je energie nog meer zelf beheren, want …

1. Ze maakt je onafhankelijker van het netwerk

Als je zonnepanelen hebt, gebruik je niet alle geproduceerde energie voor eigen verbruik. Het is immers moeilijk om alle geproduceerde elektriciteit te verbruiken op het moment dat ze geproduceerd wordt. Zo wordt het zelfverbruik (het deel van je geproduceerde energie dat je zelf consumeert) gemiddeld op 30% geschat. De rest wordt in het net geïnjecteerd.

Dat betekent dat je zelfs als je zonnepanelen hebt, afhankelijk blijft van het netwerk. Bijvoorbeeld ‘s avonds of ‘s nachts wanneer je panelen geen energie meer produceren. Om deze afhankelijkheid te verminderen en meer van je zelf geproduceerde energie te verbruiken, kan je een thuisbatterij installeren. Daardoor kan je namelijk tussen 50 en 80% van je eigen elektriciteitsproductie verbruiken (in plaats van 30%). Je exacte zelfverbruik hangt uiteraard af van je verbruiksprofiel, de grootte van je zonnepaneleninstallatie en de capaciteit van je batterij. We geven je alvast enkele tips om de ideale grootte van je toekomstige thuisbatterij te bepalen.

2. Ze helpt je besparen op je elektriciteitsfactuur

Hoe meer je van je eigen elektriciteitsproductie verbruikt, hoe lager je energiefactuur.

In Vlaanderen geldt er sinds 1 januari 2021 voor nieuwe zonnepaneleninstallaties een nieuw tariefsysteem: het injectietarief. Die installaties kunnen immers niet meer rekenen op het systeem van de terugdraaiende meter met prosumententarief. Dat is na de beslissing van het Grondwettelijk Hof van midden januari 2021 om voor eens en altijd een einde te stellen aan het systeem van de terugdraaiende teller, ook het geval voor alle eigenaars van zonnepanelen die een digitale meter hebben. Wie nog geen digitale meter heeft, blijft momenteel in het systeem van de terugdraaiende teller met prosumententarief, maar stapt over naar het injectietarief zodra Fluvius een digitale meter geïnstalleerd heeft (tussen april 2021 en eind 2029).

Wat is het gevolg van dit systeem met injectietarief? Je energiefactuur wordt dan berekend op basis van het netto werkelijke verbruik in kilowattuur dat afgenomen wordt van het netwerk. Wat je in het netwerk injecteert, zal vergoed worden, maar die prijs zal minder interessant zijn dan de prijs die je betaalt voor de afgenomen elektriciteit. Je doet er dus goed aan zoveel mogelijk van je geproduceerde energie zelf te verbruiken. Is een thuisbatterij dan de moeite waard?

Het antwoord is ja! In vergelijking met een zonnepaneleninstallatie zonder batterij kan je honderden euro’s extra besparen. Stel dat je jaarlijks elektriciteitsverbruik 4000 kWh bedraagt en dat je kiest voor een batterij van 5,8 kWh (die je in 2021 gemiddeld 2500 € kost, de kostprijs van de hybride omvormer inbegrepen, dankzij de premie die in Vlaanderen nog tot eind 2024 wordt toegekend), en afhankelijk van het jaar waarin je de batterij aankoopt, aangezien de premie van jaar tot jaar afneemt vanaf april 2021), dan stijgt je zelfverbruik van 30% naar 60%. Besparing op je elektriciteitsfactuur: tot 700€ in plaats van 430€ zonder batterij!

Wat als je nog geen digitale meter hebt en dus nog steeds in het systeem van de terugdraaiende teller zit? Het netwerk doet in dat geval dienst als gratis batterij. De besparing die je zou kunnen doen met een batterij, zou onvoldoende zijn om de aankoopprijs van de thuisbatterij terug te verdienen tijdens haar levensduur van 15 jaar. Investeer daarom pas in een thuisbatterij zodra je onder het systeem met injectietarief valt.

In Wallonië geldt het principe van de terugdraaiende meter nog steeds. De Waalse consument heeft er momenteel dus geen enkel belang bij om een thuisbatterij te installeren. Wanneer het Waalse prosumententarief echter niet meer voor 100% (eind 2021) of gedeeltelijk (voor 54,27% tot eind 2023) gecompenseerd wordt aan de residentiële klanten, kan de aankoop van een batterij en een digitale meter interessant zijn om te besparen op je elektriciteitsfactuur. Maar zelfs met deze besparingen, kan de aankoopprijs van de thuisbatterij niet volledig gecompenseerd worden.

In Brussel is een hoger zelfverbruik belangrijk geworden om de besparingen dankzij je zonnepanelen veilig te stellen. Hoe dat komt? Door de overstap naar het systeem van gedeeltelijke compensatie op 1 januari 2020 en omdat het aantal groenestroomcertificaten voor nieuwe installaties (niet voor oude) sinds 1 januari 2021 is gedaald. Voortaan betaal je immers de nettarieven op basis van je werkelijke hoeveelheid afgenomen elektriciteit van het net. Dat deel van je energiefactuur wordt dus niet meer gecompenseerd door je injectie. Hoewel je momenteel dankzij de installatie van een thuisbatterij 170€ kunt besparen, ligt dat bedrag te laag om de aankoopprijs van een batterij tijdens haar levensduur (15 jaar) terug te verdienen.

Maar het is mogelijk dat in de toekomst de compensatie van het elektriciteitsgedeelte in Brussel vervangen wordt door een injectievergoeding. Zelfs al krijg je groene certificaten ter compensatie voor je productie (hun aantal hangt af van een aparte groene meter), dan nog vermijdt een thuisbatterij (die je zelfverbruik verhoogt) dat je geld verliest. Het is immers beter om energie op te slaan voor later gebruik dan om ze te injecteren in het net. Zo wordt je zonnepaneleninstallatie dus rendabeler.

3. Ze biedt zekerheid bij storingen of black-outs

Met een batterij kan je voor 80% onafhankelijk worden van het netwerk tegenover 30% met zonnepanelen die niet aan een batterij gekoppeld zijn!

Een thuisbatterij kan ook beschouwd worden als een noodoplossing. Dankzij de opgeslagen elektriciteit kunnen je apparaten en verlichting bij een storing van het netwerk blijven werken. De duur hangt uiteraard af van de capaciteit van je batterij, de laadstatus op het moment van de storing en de apparaten die van elektriciteit moeten voorzien worden. 

Let wel: niet alle batterijen bieden deze functionaliteit. Deze optie vereist bovendien de aankoop van een extra onderdeel en brengt een complexere installatie met zich mee.

4. Het grootste minpunt: de prijs van de batterij

De prijs – een van de 5 criteria om rekening mee te houden bij de aankoop van een thuisbatterij – gooit vaak roet in het eten. Hoewel de prijs de afgelopen jaren gedaald is, kost een batterij gemiddeld tussen 4000 en 10000 euro, naargelang de opslagcapaciteit. Om de factuur te drukken, wordt in Vlaanderen tot eind 2021 een premie toegekend die kan oplopen tot 2550€. In de twee andere gewesten wordt er geen subsidie voorzien.

Wil je je eigen groene energie nog meer benutten? Dan doe je er goed aan zonnepanelen en een thuisbatterij te installeren. Bovendien kunnen wij je daarbij adviseren.