10 vragen over de hybride verwarmingsketel

Een hybride verwarmingsketel is een slim verwarmingssysteem dat een condensatieketel combineert met een warmtepomp. Hoe werkt zo’n systeem? Voor welke woningen is het geschikt? Wat zijn de voor- en nadelen?

15/06/2020 -
Paul D.
Energie-expert bij ENGIE

Bij de diverse verwarmingssystemen die momenteel op de markt zijn, wint de hybride verwarmingsketel aan populariteit. Dat is niet verbazend, want hij heeft veel troeven om uit te spelen … Kennismaking in 10 vragen en antwoorden.

1. Een hybride verwarmingsketel, wat is dat?

Net zoals een hybride wagen combineert een hybride verwarming meerdere energiebronnen. Meestal gas (soms ook mazout) en elektriciteit. Want in feite combineert een hybride verwarmingsketel een condensatieketel met een warmtepomp. Of met andere woorden: een fossiele brandstof met hernieuwbare energie.

2. Hoe werkt een hybride verwarmingsketel?

Met een hybride systeem beschik je over 2 verschillende warmtebronnen om zowel warm water voor de verwarming als sanitair warm water te produceren. Het is bovendien een slim systeem, dat steeds zelf de energiebron kiest (de ketel of de warmtepomp) die op dat ogenblik het hoogste rendement oplevert, met de laagste prijs en de grootste efficiëntie. Het systeem baseert zich daarvoor op de weersomstandigheden, de buitentemperatuur en zelfs de energieprijzen (voor elektriciteit, gas of stookolie).

De warmtepomp voorziet het grootste gedeelte van het jaar in de basisbehoeften. De gasketel of mazouketel wordt pas ingeschakeld wanneer dat nodig is (bijvoorbeeld bij een buitentemperatuur van minder dan 5°C) en/of als tijdelijke bijverwarming wanneer sanitair warm water van heel hoge temperatuur wordt gevraagd.

3. Waarom kiezen voor een hybride ketel?

Omdat een dergelijke verwarming hoge energieprestaties (dankzij de condensatieketel) combineert met hernieuwbare energie (dankzij de warmtepomp). Door zo’n hybride verwarmingsketel te plaatsen draag je dus bij tot de energietransitie en breng je een CO2-neutrale toekomst dichterbij. De slimme regeling maakt er ook een zuinigheidskampioen van.

Een hybride verwarmingsketel biedt dus een uitstekend compromis tussen zuinig en voordelig verwarmen en milieuvriendelijk verwarmen.

4. Voor welke woningen is een hybride verwarmingsketel geschikt?

Een hybride verwarmingsketel kan zowel in een nieuwbouw als bij een renovatie in een bestaande woning worden geïnstalleerd. Toch is er een “maar” …

Een nieuwbouw is perfect geïsoleerd. In Brussel moeten nieuwe woningen nu al voldoen aan de NZEB-norm (Nearly Zero Energy Building) en in 2021 moeten ze overal quasi energieneutraal zijn, of BEN. Een warmtepomp is dan voldoende om de woning te verwarmen.

In een bestaande woning wordt bij voorkeur een hybride verwarmingsketel geïnstalleerd, omdat ze niet zo perfect te isoleren is als een nieuwbouw. Een warmtepomp alleen volstaat dan niet.

Voor appartementen is een hybride verwarmingsketel niet geschikt, omdat de installatie niet compact genoeg is en een bepaald geluidsniveau produceert.

5. Is een hybride verwarmingsketel installeren eenvoudig?

Zo’n installatie is vrij eenvoudig uit te voeren, zonder grote werken. Eerst maak je een keuze tussen 2 soorten hybride verwarmingsketels.

Monobloc hybride verwarmingsketel

Bij dit type bevinden de condensatieketel en de warmtepomp zich in één enkele behuizing. Dit is een compacte totaaloplossing die een plaatsje binnen in de woning krijgt. Hou wel rekening met het geluidsniveau van de compressor. Installeer de ketel dus in een ruimte die zo ver mogelijk van je woonruimte verwijderd is. En het moet mogelijk zijn om verscheidene afvoerpijpen naar buiten aan te brengen. Hou daar dus ook rekening mee.

Split unit hybride verwarmingsketel

In dit geval zijn de verwarmingsketel en de warmtepomp twee aparte toestellen. De ketel installeer je binnen en de warmtepomp komt aan de buitenzijde van je woning. Beide zijn met elkaar verbonden via hydraulische leidingen waarin koelmiddel stroomt. Je hebt in je woning dan minder last van het geluid dat de compressor maakt.

Goed om te weten: hybride verwarmingsketels zijn voorzien van een energielabel. Het geeft informatie over de energie-efficiëntie, het geluidsniveau, het jaarlijkse energieverbruik enz. Zo’n label is verplicht.

Welk merk van hybride verwarmingsketel kiezen?

Veel fabrikanten van verwarmingssystemen bieden nu ook hybride verwarmingsketels aan. Vaak produceerden ze vroeger ook al warmtepompen. Enkele bekende merken zijn Daikin, Viessmann, Remeha, Vaillant, Buderus, De Dietrich …

Geef altijd de voorkeur aan een merk waarmee je installateur ervaring heeft. De experts bij ENGIE geven je graag advies over je hybride verwarmingsketel. Zij vertellen je welk type en welk merk het meest geschikt zijn voor jouw woning en jouw specifieke verwarmingsbehoeften.

7. Is het een goed idee om een hybride verwarmingsketel te combineren met zonnepanelen?

Het antwoord luidt volmondig “ja”! Want met zonnepanelen verminder je de werkingskosten van de warmtepomp. De elektriciteitsproductie van de panelen compenseert het elektriciteitsverbruik van de warmtepomp. Lees hierover meer in ons artikel “Warmtepomp + zonnepanelen = goed idee?”.

Het is ook mogelijk om de hybride verwarmingsketel te combineren met thermische zonnepanelen (een “zonneboiler”). De combinatie wordt dan een “thermodynamische boiler” genoemd. Zo’n installatie bestaat uit een zonneboiler die sanitair warm water produceert en een verwarmingsketel met gas, mazout of pellets als brandstof. Deze laatste verwarmt de kamers van de woning en neemt de opwarming van het sanitair water voor zijn rekening als er te weinig zonnestraling is. Een hybride verwarmingsketel bestaat dus niet noodzakelijk uit een cv-ketel en een warmtepomp. Ook andere combinaties zijn mogelijk.

8. Hoe zit het met het onderhoud van een gemengd hybride systeem?

Voor een maximaal rendement is regelmatig onderhoud van een hybride systeem belangrijk. De installateur zal je meestal een onderhoudscontract voorstellen. Afhankelijk van de brandstof die je kiest voor de ketel en het Gewest waar je woont, is een periodieke controle van je installatie verplicht om de 3 of om de 2 jaar of zelfs elk jaar. Je vindt hierover meer informatie in ons artikel “Waarom moet je je cv-ketel onderhouden”?

Voor een warmtepomp bestaat er geen enkele wettelijke onderhoudsverplichting, tenzij je voor je warmtepomp een milieuvergunning moest aanvragen. In dat geval is 2 jaar de voorgeschreven onderhoudsfrequentie.

Als je installatie ook een zonneboiler en/of zonnepanelen omvat, dien je elk jaar te controleren of er geen schade is aan de aansluitingen en onderdelen, of de omvormer nog perfect functioneert, enz.

9. Wat kost een nieuwe verwarmingsketel?

Een hybride verwarmingsketel garandeert een hoog rendement, maar daar staat ook een hoger prijskaartje tegenover. Dat is niet meer dan logisch: je installeert eigenlijk 2 verwarmingssystemen.

Een hybride verwarmingsketel kost gemiddeld 6000 tot 12 000 €, inclusief de installatie. De prijs hangt af van het model, de gebruikte brandstof, het vermogen enz. Dat is in elk geval veel voordeliger dan een geothermische warmtepomp, die soms meer dan 20 000 € kost.

Zowel in Vlaanderen als in Brussel en Wallonië heb je recht op een verwarmingspremie als je een condensatieketel of een warmtepomp installeert. Zo wordt je investering gemakkelijker om te dragen.

10. Wat zijn de voor- en nadelen van de combinatie condensatieketel en warmtepomp?

Ben je toe aan een nieuw verwarmingssysteem en lijkt een hybride model je de ideale oplossing? Om je te helpen bij je keuze zetten we tot slot alle voor- en nadelen nog eens op een rijtje.

De voordelen van een hybride verwarmingsketel

> Je bespaart 10% op je verwarmingskosten in vergelijking met een condensatieketel alleen. In vergelijking met een klassieke ketel loopt de besparing zelfs op tot 40%.

> De slimme regeling kiest steeds automatisch de voordeligste energiebron.

> Minstens één van de energiebronnen is hernieuwbaar. Je installatie stoot dus minder CO2 uit.

> Ze dekt 100% van je behoeften aan verwarming en sanitair warm water, ook als het buiten bitter koud is.

> Eenvoudig te installeren bij een renovatie.

> Er zijn voor de installatie geen grote kap- en breekwerken nodig en je blijft je bestaande radiatoren gebruiken (wat ook het geval is als je een plug-in hogetemperatuur-warmtepomp installeert).

> Je hebt recht op premies.

De nadelen van een hybride verwarmingsketel

> De prijs ligt hoger dan bij een condensatieketel alleen.

> De installatie vraagt meer onderhoud, want ze bestaat uit minstens 2 systemen.

> Niet alle installateurs zijn erkend om een dergelijk systeem te installeren.

Twijfel je nog? Lees dan onze gratis gids: welk verwarmingssysteem kiezen?

Lees ook