6 misvattingen over zonnepanelen: prijs, rentabiliteit, dak

De prijs van zonnepanelen zou te hoog zijn, zonder premies en met de komst van de digitale meter zou de installatie in België niet rendabel zijn … Stuk voor stuk misvattingen die we uit de wereld willen helpen met harde argumenten.

01/07/2021 -
Paul D.
Energie-expert bij ENGIE
6 misvattingen over zonnepanelen

1. Met de digitale meter ben je elektriciteit die je niet meteen verbruikt gewoon kwijt

Dat klopt niet helemaal.

In Vlaanderen

Wie in Vlaanderen een digitale meter heeft, schakelt over naar het systeem met injectietarief. Alle nieuwe installaties worden er sowieso mee uitgerust. Door het injectietarief betaal je geen prosumententarief meer en krijg je een vergoeding voor de elektriciteit die geproduceerd wordt door je zonnepanelen en die je injecteert op het netwerk. De injectie wordt echter niet vergoed tegen dezelfde prijs als de elektriciteit die je afneemt van het netwerk. De prijs waartegen je geïnjecteerde kWh elektriciteit wordt overgekocht, omvat immers geen distributie- en transportkosten noch belastingen. En dat is zo bij alle elektriciteitsleveranciers.

Heb je zonnepanelen maar nog geen digitale meter? Dat kan, de digitale meters worden in Vlaanderen tussen april 2021 en eind 2029 geïnstalleerd. Tot Fluvius de jouwe komt installeren, val je nog steeds onder het systeem met de  terugdraaiende teller en het prosumententarief. Zodra je meter geïnstalleerd is, stap je rechtstreeks over naar het systeem met injectietarief. Je kan op de site van Fluvius terecht om te zien wanneer jouw digitale meter zal geplaatst worden.

We berekenden ook de impact van het injectietarief voor 6 verschillende soorten gezinnen.

In Wallonië

In Wallonië wordt de elektriciteit die je zonnepanelen produceren, maar die je niet onmiddellijk verbruikt, geïnjecteerd in het netwerk en draait je teller nog terug. Met andere woorden: je meterstand daalt en het is alsof je een negatief verbruik hebt. Op die manier kan je dus besparen op je energiefactuur. Je betaalt echter wel een prosumententarief, tenzij je al een een digitale meter hebt. (zie het punt over Brussel hieronder).

De netwerkkosten worden bovendien beperkt tot het maximum van het prosumententarief. Dat betekent dat je niet meer betaalt met een digitale meter. Meer nog, je kan zelfs besparen…

Het Waalse prosumententarief geldt sinds 1 oktober 2020, maar de Waalse regering heeft wel besloten om dit gedurende 2 jaar (2020 en 2021) voor 100% te financieren en daarna voor 54,27% (in 2022 en 2023).

Wat de digitale meters betreft, is het de bedoeling om tegen 2029 een uitrustingsgraad van 80% te bereiken in Wallonië. De eigenaars van zonnepanelen kunnen echter al gratis hun slimme tweevoudige/bidirectionele meter laten installeren door hun netwerkbeheerder. De kosten daarvan worden gedragen door het Waalse gewest.

In Brussel

In Brussel wordt, sinds de introductie van het systeem van de gedeeltelijke compensatie in januari 2020, wat je injecteert in het netwerk niet vergoed tegen dezelfde prijs die je betaalt voor de elektriciteit die je afneemt. Het is dus financieel interessant om zoveel mogelijk zelf te verbruiken. Je betaalt immers netwerkkosten op basis van je werkelijke verbruik. Deze kosten worden dan ook niet meer gecompenseerd door je injectie. Wel ontvang je nog gedurende 10 jaar groenestroomcertificaten in Brussel.

Houd er ook rekening mee dat de digitale meter voortaan verplicht is bij nieuwe aansluitingen, grote renovaties, de vervanging van een meter of bij de aankoop van zonnepanelen.

Een thuisbatterij dan maar?

Je kan het productieoverschot van je zonnepanelen ook thuis opslaan met een thuisbatterij. Het systeem zal toelaten om tot +/-60-80% van de tijd minder afhankelijk te zijn van het net, tegenover 30% zonder batterij. In Wallonië is het echter nog niet rendabel om een batterij te plaatsen (dankzij het systeem met terugdraaiende teller doet het net dienst als batterij). Hetzelfde geldt voor Brussel (het voordeel is hier niet groot genoeg om de aankoopprijs van de batterij over zijn hele levensduur genomen te compenseren). In Vlaanderen daarentegen is de installatie van een batterij voortaan rendabel, dankzij de premies voor de aankoop van thuisbatterijen die in 2020 werden ingevoerd en nog tot 2024 gelden.

2. Zonnepanelen renderen niet meer

Premies die worden geschrapt, de invoering van het prosumententarief in Wallonië, de digitale meter en het einde van het systeem van de terugdraaiende teller in Vlaanderen, de stopzetting van het compensatiemechanisme in Brussel, … Redenen genoeg, zo lijkt het, om te geloven dat zonnepanelen niet langer de moeite waard zijn en - vooral - niet renderen. Fout.

De premies en subsidies voor zonnepanelen mogen dan wel bijna allemaal afgeschaft zijn - behalve in Vlaanderen (nieuwe premie sinds 1 januari 2021) - een investering in zonnepanelen biedt niets dan voordelen

Bovendien “bedraagt de besparing op je elektriciteitsfactuur afhankelijk van het gewest 430 tot 1400€ vanaf het eerste jaar voor een gemiddelde installatie van 14 panelen, en dat rekening houdend met het nieuwe injectietarief in Vlaanderen, het prosumententarief in Wallonië en de groenestroomcertificaten in Brussel”, berekende Paul, energie-expert bij ENGIE. “Grotere installaties leveren een nog grotere besparing op. En omdat zonnepanelen zo’n 25 tot 30 jaar meegaan, maak je bijna 20 jaar lang zuivere winst zodra de installatie is afgeschreven.» Dat is onder andere te danken aan de prijsdaling van zonnepanelen. In 2008 kostte een installatie tussen de 20 000€ en 30 000€. Vandaag schommelen de prijzen tussen 5500€ en 8000€.

3. Zonnepanelen zijn enkel voor mensen met een goed gevulde spaarrekening

We analyseerden hier 5 financiële vragen omtrent zonnepanelen. Er bestaan bovendien verschillende manieren om je zonnepanelen te financieren.

ENGIE stelt bijvoorbeeld tal van financieringsformules van je toekomstige zonnepaneleninstallatie voor, afhankelijk van je beschikbare budget.

4. Mijn dak is niet zuidgericht, dus zonnepanelen zijn zinloos

Je vergist je opnieuw. Inderdaad : een zuidgericht dak met een helling van 30% levert een optimaal productierendement aan zonne-energie (100%). Het verschil met een dak dat geöriënteerd is op het zuidoosten of zuidwesten, is verwaarloosbaar: amper 4 tot 5% minder rendement. Oost- of westgerichte daken zijn iets minder interessant, maar nog steeds rendabel: 10 tot 15% minder opbrengst. Zonnepanelen op een noordgericht dak of een dak dat sterk overschaduwd wordt, worden meestal wel afgeraden.

Wij vertellen je hier alles over de ideale hellingshoek van een dak voor zonnepanelen.

Raadpleeg ook onze checklist om na te gaan of je dak geschikt is voor de installatie van zonnepanelen.

5. In de winter produceren zonnepanelen niet

Zonnepanelen hebben geen warmte nodig om elektriciteit te produceren. Zonlicht volstaat, en dat krijgen we voldoende: gemiddeld 1500 uur per jaar. Dus ja: zonnepanelen wekken ook tijdens de winter elektriciteit op. Maar uiteraard is de productie in de zomer hoger dan in de winter omdat de dagen langer zijn: 2/3 van de jaarproductie gebeurt tussen april en september, maar toch nog één derde in de periode oktober – maart.

6. Grotere kans op blikseminslag

Een dak met zonnepanelen is niet gevaarlijker tijdens onweer dan een normaal dak. Zonnepanelen trekken geen bliksem aan, omdat ze plat zijn. Het enige risico is kortsluiting als de bliksem inslaat vlakbij je woning. Een bliksemafleider kan hier soelaas bieden. Bovendien zijn zonnepanelen altijd geaard. Wil je helemaal gerust zijn, dan kan je je elektriciteitskast voorzien van een overspanningsbeveiliging.

Ook wat betreft hagelschade kan je op beide oren slapen. Zonnepanelen zijn gemaakt van gehard glas van 4 mm dik en bestand tegen hagelballen van 25 mm aan een snelheid van 90 km/u. De meeste brandverzekeringen vergoeden trouwens ook schade aan zonnepanelen als gevolg van onweer.